خصوصیسازی واقعی، راهکار عبور از بحران خودرو
به گزارش فوت و فن ساختمان به نقل از مهر، سیدحمید حسینی، عضو اتاق بازرگانی تهران، در گفتگویی پیرامون الزامات و ملاحظات واگذاری شرکتهای خودروسازی به بخش خصوصی، بر لزوم واگذاری واقعی مالکیت و کنترل به سهامداران تاکید کرد. وی با اشاره به تجربه اخیر خصوصیسازی ایران خودرو، این رویکرد را کاملاً درست و بجا دانسته و اظهار داشت که کاهش دخالت دولت و واگذاری اختیار تعیین هیئت مدیره به سهامداران، منجر به افزایش سرمایه ۲۰۰۰ میلیارد تومانی، رشد ارزش سهام در بورس و افزایش تولید شده است.
حسینی با بیان اینکه این موفقیت، علیرغم برخی ناکارآمدیهای موجود در کشور، نشان از کارایی واگذاری واقعی به بخش خصوصی دارد، بر ضرورت ادامه این مسیر تاکید کرد. وی در خصوص واگذاری سهام سایپا نیز بیان داشت که در صورتی که اکثریت سهامداران بتوانند در تصمیمگیریهای شرکت دخالت داشته باشند، این واگذاری امری عاقلانه و به نفع مردم خواهد بود. رقابت سالم میان سایپا و ایران خودرو در چنین شرایطی، به بهبود کیفیت و کمیت محصولات منجر خواهد شد. حسینی همچنین با اشاره به آزادسازی واردات خودرو، بر لزوم اجازه رقابت آزاد در بازار تاکید کرد و این امر را به نفع تولیدکنندگان داخلی دانست که تعدادشان نیز قابل توجه است.
موضوع اهلیت خریداران سهام در این فرآیند نیز مورد بررسی قرار گرفت. حسینی در این رابطه اظهار داشت که در صورت عرضه بلوکی سهام به چند خریدار عمده، بررسی سابقه و اهلیت آنها آسانتر است، هرچند نگرانیهای امنیتی ممکن است در شرایط خاص مطرح شود. اما وی بر این باور است که این نگرانیها مربوط به نحوه واگذاری و ترکیب سهامداران است و اگر سهام به صورت خرد و در بورس به عموم مردم عرضه شود، این نگرانیها به حداقل خواهد رسید. گرچه قیمت واگذاری در این روش کمتر از عرضه بلوکی خواهد بود، اما فضای سالمتر و منافع بیشتری برای عموم به دنبال خواهد داشت.
حسینی در تعریف خصوصیسازی واقعی، تاکید کرد که هدف اصلی، خارج شدن مدیریت از ساختار دولتی و جایگزینی آن با مدیریتی خصوصی و حرفهای است، حتی اگر دولت همچنان مالک بخشی از سهام باشد. وی با هشدار در مورد واگذاری به “شبهخصوصیها” و اداره آنها توسط ساختارهای “شبهدولتی”، بر لزوم واگذاری بهرهبرداری به یک گروه تخصصی و حرفهای تاکید کرد. به اعتقاد وی، عدم توجه به این نکته، نه تنها کمکی به بخش خصوصی نمیکند، بلکه بار اضافی بر دوش آن خواهد گذاشت. در نهایت، هدف اصلی باید استفاده مردم و بخش خصوصی واقعی از مزایای این شرکتها باشد، نه بخشهای دولتی یا شبهدولتی.
این دیدگاه حسینی، ضمن تاکید بر لزوم خصوصیسازی واقعی و نه صرفا تغییر مالکیت ظاهری، به اهمیت شفافیت و نظارت در فرآیند واگذاری و انتخاب سهامداران اشاره دارد. تجربه ایران خودرو نشان داد که واگذاری موثر و موفقیتآمیز، نیازمند واگذاری واقعی قدرت تصمیمگیری به سهامداران است. انتخاب روش عرضه سهام (بلوکی یا خرد) نیز تاثیر بسزایی در شفافیت و توزیع منافع خواهد داشت. علاوه بر این، تاکید بر رقابت آزاد در بازار خودرویی که با آزادسازی واردات روبرو است، نشان از اهمیت دیدگاه بازارمحور در این فرآیند دارد. در کل، موفقیت خصوصیسازی در صنعت خودرو، وابسته به اجرای دقیق مراحل و نظارت بر فرآیند و تمرکز بر هدف اصلی که همانا افزایش راندمان و کیفیت و استفاده مردم از منفعت آن است، می باشد. عدم توجه به این نکات میتواند به شکست این فرآیند و از بین رفتن مزایای خصوصیسازی منجر شود. پیامدهای احتمالی شکست در این فرآیند میتواند شامل کاهش سرمایه گذاری، عدم ارتقاء کیفیت، و از دست رفتن فرصتهای رشد در این صنعت باشد.
منبع: مهر
