پاییز ۱۴۰۴ خشکتر از همیشه /۲۰ استان بدون بارش و بحران آب در کمین
به گزارش وبسایت فوت و فن ساختمان، پاییز به اواسط خود رسیده است اما هنوز خبری از بارشها در بیش از ۲۰ استان کشور نیست. بررسیها حاکی از آن است که فعلاً تا اواسط آذرماه نباید انتظار بارشهای مؤثر در کشور را داشت.
ایران در ششمین سال متوالی خشکسالی قرار دارد و این امر باعث شده که میزان و حجم بارشها به شکل چشمگیری کاهش یابد. نتیجه این کار کاهش ذخایر منابع آبی در سدهای کشور است. آمارهای هواشناسی نشان میدهد که میانگین بارش سالانه در بیشتر استانهای کشور بهطور قابلتوجهی کاهش یافته است. بر اساس گزارش سازمان هواشناسی، میزان بارش در نیمه نخست سال جاری نسبت به میانگین بلندمدت حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد کمتر بوده است.
کاهش چشمگیر بارشها در بیشتر استانها
کاهش بارشها در کشور از چند ماه پیش آغاز شده است. بهیه جعفری، معاون مدیرکل دفتر برنامهریزی کلان منابع آب، اعلام کرده است که میانگین بارش کشور در ۱۷ سال اخیر از ۲۴۶ به ۲۲۶ میلیمتر رسیده است. این افزایش دمای کشور به میزان یک درجه در نیمقرن گذشته، تبخیر آب را تا ۶ درصد افزایش داده و بحران خشکسالی را تشدید کرده است.
تنها راه مقابله با این شرایط، سازگاری با اقلیم خشک از طریق مدیریت مصرف، اصلاح الگوی کشت و توسعه آبیاری هوشمند در بخش کشاورزی است. محمد جوانبخت، معاون وزیر نیرو، اعلام کرده است که در طی ۵۰ روز گذشته تنها ۳.۵ میلیمتر بارش در کشور ثبت شده است. این امر نشان میدهد که ۲۰ استان کشور هیچ بارشی نازل نشده است.
بر اساس این گزارش، بسیاری از کارشناسان علت اصلی کاهش بارشها را تغییرات اقلیمی جهانی اعلام کردهاند. افزایش دمای زمین، تبخیر بیشتر منابع آبی، تغییر الگوهای بارشی و جابهجایی سامانههای بارانزا، باعث کاهش بارشهای مؤثر در مناطق مرکزی و شرقی کشور شده است.
صادقی، کارشناس اقلیمشناسی، در خصوص علت کم بارشی در فصل پاییز گفت: الگوهای اقلیمی در دهه گذشته بهوضوح تغییر کردهاند. دیگر نمیتوان انتظار داشت که بارشهای فصلی طبق الگوی سنتی رخ دهد. کشور ما در منطقه خشک و نیمهخشک قرار دارد و تغییرات اقلیمی این شرایط را وخیمتر کرده است.
بر اساس این گزارش، تداوم پاییز خشک تا اواسط آذرماه預سازگاری است. حداقل تا ۱۰ روز آینده هیچ خبری از بارش باران در استان تهران نیست. تنها اواسط هفته آینده یک موج بارشی خفیف استانهای شمالی و شمالغربی کشور را در بر میگیرد و شاهد بارشهای پراکنده در نواحی غربی خواهیم بود.
بر اساس این گزارش، تغییرات اقلیمی، عامل اصلی کاهش بارشها در پاییز امسال است. پرفشار جنب حارهای که معمولاً در فصل تابستان بر کشور ما حاکم میشود، شدت بیشتری پیدا کرده و تداوم آن تا پاییز ادامه یافته است. این وضعیت باعث میشود سامانههای جوی که معمولاً از غرب وارد کشور میشوند و موجب بارش هستند، نتوانند بهراحتی وارد ایران شوند.
بر اساس این گزارش، لزوم تغییر الگوی مصرف آب و کشاورزی، ضروری است. کشور ما به دلیل ویژگیهای جغرافیایی خود سرزمینی خشک و نیمهخشک است و برای جبران کمبود آب باید به تغییرات اساسی در شیوههای کشاورزی و مصرف آب فکر کنیم. در حال حاضر حدود ۸۰ درصد از آب کشور در بخش کشاورزی مصرف میشود.
بر اساس این گزارش، ضرورت برنامهریزی جدی برای مدیریت منابع آب، لازم است. این امر مستلزم همکاری نزدیکتر سازمانهای مربوطه و تغییر در رویکردهای اقتصادی و اجتماعی است. بر اساس تجربیات جهانی، حرکت به سمت ایجاد صنایع پایدار و کمآببر میتواند بخشی از راهحل باشد.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
